In dit blog bespreek ik een van de belangrijkste vragen uit mijn coachwerk: de ‘wondervraag’.

Sommige vragen zijn extreem effectief, doeltreffend en krachtig. Een van die vragen is ‘de wondervraag’. Het is een coachvraag uit het oplossingsgericht coachen, waarvan Insoo Kim Berg en haar echtgenoot Steve de Shazer de grondleggers zijn. Hij is niet altijd, in iedere situatie te gebruiken. Maar wel heel vaak.

Hoe de wondervraag ontstond

Insoo Kim Berg kwam op het idee van de wondervraag toen een coachee verzuchtte: ‘Om dit probleem op te kunnen lossen heb ik echt een wonder nodig.’ Insoo maakte er een nieuw soort vraag van.

Vaak bruikbaar, deze wondervraag

Het leuke is dat je de vraag in heel veel situaties, waarbij verandering gewenst is, kunt gebruiken. Dit is (een variant van) de wondervraag:

“Stel je voor dat je vanavond gaat slapen, en dat als je morgenochtend wakker wordt, dit vraagstuk/probleem als sneeuw voor de zon verdwenen is. Er is een wonder gebeurd; een wonder waardoor al de problemen in één klap zijn verdwenen. Waar zou je in de ochtend aan kunnen merken dat dit wonder zich voltrokken heeft? Wat is er dan precies anders?”

Na het stellen van de vraag

De kunst is om na het eerste antwoord door te vragen. ‘Wat zou je nog meer merken? Zijn er dan nog meer dingen anders?’ En je kunt ook vragen: ‘Wat zou je partner merken?’ of: ‘Hoe zouden je collega’s aan je merken dat het wonder was voltrokken?” Zo krijg je een steeds uitgebreider en gedetailleerder beeld van hoe het wonder er in de praktijk uit zou zien.

Het effect van de wondervraag

Positieve effecten van het stellen van de wondervraag:

  • Je gaat in oplossingen en mogelijkheden denken in plaats van in problemen/onmogelijkheden (komt soms voor).
  • Juist doordat het een zogenaamde sprookjesvraag is, die men eerst niet serieus neemt, durft men vrij te fantaseren over de meest ideale uitkomst.
  • De oplossing wordt vaak moeiteloos aangedragen; ze ligt besloten in de concrete punten uit het antwoord.
  • Met deze concrete punten kan de coachee vaak al aan de slag. Zie ‘t voorbeeld verderop.
  • Men krijgt vaak een goed gevoel van de antwoorden die ze zelf geven: door het positieve ervan en door te ontdekken dat de ‘wonderen’ soms behoorlijk haalbaar en uitvoerbaar blijken te zijn. Zeker als ze in kleine stukjes (kleine acties) worden opgedeeld.

Een voorbeeld van werken met de vraag

De wondervraag gebruik ik dus regelmatig in het coachen, maar ik kan hem ook op mezelf betrekken. Daarom een actueel voorbeeld uit mijn eigen leven.

Mijn vriend en ik wonen in een klein appartement in Den Haag. Op zich is het groot genoeg voor ons en twee kater-broers met hun katten-uitzet, maar we hebben voor ons gevoel wel teveel spullen. Ondanks dat we geen verzamelaars zijn en best vaak spullen weggeven en -gooien. Het komt mede doordat de dingen die we leuk vinden om te doen veel toebehoren hebben:

Een hoop praktische spullen in huis

  • Ik houd immens veel van boeken (joh) en wil van de mooiste geen afstand doen (van een deel wel). En heb dus immens veel boeken…
  • Chiel houdt van klussen, dus we hebben aardig wat gereedschap etc.
  • Voor reizen hebben we diverse (fiets)tassen, koffers en spullen
  • Spullen & paperassen (het woord doet me aan moeras denken haha) voor ons werk
  • We kamperen graag, dus daar is ook een uitgebreide uitrusting van
  • Yoga- boks- en fitnesskleding/schoenen etc.
  • Veel fietsen + allerlei fietskleding
  • We houden van muziek en krijgen het niet over ons hart om de goede geluidskwaliteit van onze beider cd-collecties als een afgesloten tijdperk achter ons te laten.

Wat te doen met al die spullen..?

Er staat niks van grote waarde, maar de spullen die ik noem zijn voor ons nuttig en/of waardevol. We willen er dus geen afstand van doen.

Regelmatig hebben we ‘opruimwoede’, dan gaat de bezem door onze bezittingen, met name door de categorie ‘overige spullen’. Dit leidt tot zakken met kleding en spullen voor de kringloop, nieuwe marktplaats-advertenties en dingen weggeven, in een speciaal daarvoor bedacht app-groepje: ‘Little Presents’. En toch: een paar weken later vinden we allebei weer: ‘Goh, wat staat het hier toch vol..’ Ik heb het boek ‘Opgeruimd‘ van Marie Kondo gelezen en Chiel heeft ’t op zijn leeslijst. Daarna gaan we Maries concept testen.

De toepassing van de vraag 

Wat zou er morgen anders zijn op het gebied van ons huis, dat te vol staat met spullen, als er vannacht een wonder gebeurde? Wat zou er dan anders zijn in ons huis?

Antwoord:

  • Dingen zouden een vaste plek hebben
  • We zouden (mede daardoor) altijd kunnen vinden wat we zoeken
  • We zouden vaker en langer genieten van een opgeruimd huis
  • De katten zouden minder haren achterlaten
  • Het huis zou qua spullen logisch ingedeeld zijn
  • We zouden meer de rust van het huis ervaren
  • We zouden minder omkijken hebben naar onze spullen
  • We zouden meer genieten van de spullen die er nog zijn

De oplossing ligt in je eigen antwoord

Merk je wat er gebeurt? In mijn wonder-antwoord zitten direct heel praktische oplossingen voor mijn probleem. Ik hoef er niet eens over na te denken!

Sommige punten zijn prettige uitkomsten, andere zijn praktische actiepunten. Of ik kan er acties aan koppelen, bijvoorbeeld:

  • Allebei het boek van Marie Kondo lezen
  • Een ‘Marie Kondo-dag’ inplannen thuis
  • Alles langs de Kondo-meetlat leggen: heb ik het echt nodig en/of word ik er blij van? Doet het iets met me?
  • Op basis daarvan spullen wegdoen
  • Dat wat overblijft samen vaste plekken geven
  • Spullen die we gebruiken steeds op die vaste plekken terugleggen
  • Kattenharen-handschoen kopen en vaker de katjes kammen

Oplossingen op maat

Het is zo leuk dat iedereen zelf de beste antwoorden heeft op zelf-gestelde vragen. Als iemand anders kampt exact hetzelfde probleem, komen er weer andere oplossingen en ideeën naar voren. Daarom zou ik mijn oplossingen niet zo snel als tips aandragen voor anderen. Ik zou liever hun eigen wonder-antwoord horen. Zo werk ik ook in de coaching sessies. Ik vind het prachtig om te zien hoe mensen zich steeds meer bewust worden van hun potentieel, van wat ze zelf allemaal kunnen en weten.

Heb jij jezelf deze wondervraag wel eens gesteld? Of lijkt het je leuk om het uit te proberen? Ben benieuwd! Als je wilt, voel je welkom om hieronder te reageren of een vraag te stellen. Wil je meer weten over coaching? De informatie erover vind je hier.

Ja, ik wil maandelijks de nieuwsbrief ontvangen met aanbiedingen en extra tips.

 – Sanne Wurzer, life coach